ESHITISHDA NUQSONI BO‘LGAN BOLALARDA IJITIMOIY MOSLASHUVNI SHAKLLANTIRISHDA KOMMUNIKATIV KOMPETENSIYANI RIVOJLANTIRISHNING ILMIY-NAZARIY ASPEKTLARI
Kalit so'zlar:
eshitish nuqsoni, ijtimoiy moslashuv, kommunikativ kompetensiya, imo-ishora tili, og„zaki nutq, kompensatsiya, reabilitatsiyaAnnotatsiya
Ushbu maqolada eshitishda nuqsoni bo„lgan bolalarning ijtimoiy moslashuv jarayonida kommunikativ kompetensiyaning o„rni va uni rivojlantirishning nazariy asoslari tahlil qilinadi. Muallif defektologiya, maxsus psixologiya va kommunikativ lingvistika sohalaridagi ilmiy qarashlarni birlashtirgan holda, karlar va zaif eshituvchi bolalarda nutqiy va noverbal muloqot ko„nikmalarining shakllanish mexanizmlarini yoritadi. Maqolada L.S.Vigotskiy, R.M.Boskis, J.I.Shif va boshqa olimlarning madaniytarixiy va kompensator rivojlanish nazariyalari asosida ijtimoiy moslashuvning psixologikpedagogik shartlari ochib berilgan.
Foydalanilgan adabiyotlar
1. Vigotskiy L.S. Defektologiya asoslari. – Toshkent: O„qituvchi, 1985. – 256 b.
2. Hymes D. On Communicative Competence. – In: Sociolinguistics. Harmondsworth: Penguin, 1972. – P. 269-293.
3. Boskis R.M. Eshitish nuqsoni bo„lgan bolalar psixologiyasi. – M.: Prosveshcheniye, 1963. – 312 s.
4. Shif J.I. Karlarning kognitiv rivojlanishi. – M.: Pedagogika, 1968. – 198 s.
5. Canale M., Swain M. Theoretical bases of communicative approaches to second language teaching and testing // Applied Linguistics. 1980. No. 1. – P. 1-47.
6. Moores D.F. Educating the Deaf: Psychology, Principles, and Practices. – Boston: Houghton Mifflin, 2010. – 512 p.
7. Marschark M., Hauser P.C. How Deaf Children Learn. – Oxford University Press, 2012. – 168 p.
8. Antia S.D., Kreimeyer K.H. Social Competence of Deaf and Hard-of-Hearing Children. – Oxford University Press, 2015. – 304 p.
9. Johnson C. Language and social adjustment in deaf children: a longitudinal study // Journal of Deaf Studies and Deaf Education. 2018. Vol. 23(2). – P. 145-156.
10. Paul P.V., Lee C. The qualitative similarity hypothesis in deaf education // American Annals of the Deaf. 2010. Vol. 155(3). – P. 336-348.