SAMARQAND VILOYATIDA AMAL QILGAN SOLIQ TURLARI VA SOLIQ TIZIMIGA OID MA’MURIY TIZIMINING SHAKLLANISHI
Kalit so'zlar:
Samarqand viloyati, Rossiya imperiyasi, soliq tizimi, xiroj, tanobona, zakot, Davlat Xazina palatasi, ma'muriy boshqaruv, statistik hisobotlar, nazorat komissiyalari, mustamlakachilik siyosatiAnnotatsiya
Ushbu maqolada Samarqand viloyatida Rossiya imperiyasi hukmronligi davrida amal qilgan soliq turlari hamda soliq tizimiga oid ma'muriy boshqaruv tizimining shakllanish jarayoni tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari shuni ko'rsatdiki, mustamlaka ma'muriyati dastlab Buxoro amirligi davrida mavjud bo'lgan xiroj, tanobona, zakot va boshqa yig'imlarni saqlab qolgan holda, keyinchalik ularni imperiya manfaatlariga mos ravishda takomillashtirib borgan. Shu bilan birga, Davlat Nazorat palatasi, Davlat Xazina palatasi, statistik hisobot tizimi hamda nazorat komissiyalarining tashkil etilishi soliq boshqaruvining markazlashuviga xizmat qilgan. Soliq va yig'imlar tizimi orqali imperiya ma'muriyati davlat budjetini shakllantirish, mahalliy boshqaruv organlari faoliyatini moliyalashtirish hamda mustamlakachilik siyosatini iqtisodiy jihatdan ta'minlashga erishgan.
Foydalanilgan adabiyotlar
1. Axmedov T. Zarafshon muzofoti boshlig'i mahkamasi ish yuritish hujjatlari tarixiy manba sifatida. T.f.f.d. ilmiy darajasini olish uchun yozilgan dissertatsiya. – Toshkent, 2021. – B. 108–109.
2. O'zbekiston Milliy arxivi (O'zMA), I-5-fond, 1-ro„yxat, 11-yig'ma jild, – B. 33–38.
3. Oblomurodov N., Tolipov F. O„zbekistonda soliqlar tarixi. – Toshkent, 2009. – B. 101.
4. O'zbekiston Milliy arxivi (O'zMA), I-22-fond, 1-ro„yxat, 3-yig'ma jild, – B. 10.
5. O'zbekiston Milliy arxivi (O'zMA), I-22-fond, 1-ro'yxat, 269-yig'ma jild, – B. 63.
6. “Налоги и пошлины”. Отчет по ревизии Туркестанского края, произведенной по высочайшему повелению Сенатором Гофмейстером графом К. К. Паленым. – Sankt-Peterburg, 1910. – S. 50.
7. Хорошхина, А. П. Сборник статей, касающихся Туркестанского края. – SanktPeterburg, 1876. – S. 165.
8. Радлов, В. В. Средняя Зарафшанская долина. – ZIRGO po otdeleniyu etnografii. – Sankt-Peterburg, 1880. – Tom VI. – B. 92.
9. Арандаренко, Г. А. Досуги в Туркестане 1874–1889. – Sankt-Peterburg, 1889. – B. 368.
10. Гирс, Ф. К. Отчет ревизующего по Высочайшему повелению Туркестанский край. – Sankt-Peterburg, 1884. – B. 87.
11. V.V. Radlov. Srednyaya Zarafshanskaya dolina. SPb., 1880. – B.92;
12. Nalogi i poshliny. Otchet po revizii Turkestanskogo kraya. SPb., 1910. S.50; O'zMA, I-5-fond, 1-ro„yxat, 11-yig'majild, – B. 33–38