UZUNLIKKA SAKRAVCHILARNING EGILUVCHANLIK VA KUCHNI JISMONIY SIFATLARINI UYG‘UN HOLDA RIVOJLANTIRISH USULLARI
Kalit so'zlar:
uzunlikka sakrash, jismoniy tayyorgarlik, portlovchi kuch, egiluvchanlik, sakrash texnikasi, sport mashg‘ulotiAnnotatsiya
Uzunlikka sakrash natijasi ko‘p omillarga bog‘liq bo‘lsa-da, ulardan eng barqarorlaridan biri sportchining jismoniy tayyorgarligi, xususan, portlovchi kuch va egiluvchanlikning bir butun tizimda rivojlanganligidir. Kuch sakrashning depsinish bosqichida gorizontal tezlikni samarali impulsga aylantirishni ta’minlasa, egiluvchanlik bo‘g‘imlar harakatchanligi va mushak-tendon apparatining elastikligi orqali ushbu kuchni optimal amplitudada qo‘llash imkonini beradi. Mazkur maqolada uzunlikka sakrovchilarda egiluvchanlik va kuchni uyg‘un holda rivojlantirishning nazariy-metodik asoslari yoritilib, sport amaliyotida kuzatiladigan muammolar va ularni bartaraf etish yo‘llari tahlil qilinadi. Ilmiy adabiyotlar tahlili shuni ko‘rsatadiki, kuch va egiluvchanlikning kompleks rivojlanishi sakrash texnikasi barqarorligini oshiradi, jarohatlanish xavfini kamaytiradi hamda natijani yuqori darajada ushlab turish uchun zarur bo‘lgan funksional tayyorgarlikni mustahkamlaydi (Ngetich & Rintaugu, 2013; Linthorne, Guzman, & Bridgett, 2005). Natijada murabbiy va sportchi mashg‘ulot jarayonida mazkur sifatlarni alohida emas, balki o‘zaro bog‘langan holda rejalashtirsa, sakrashning barcha bosqichlari bir maromda takomillashadi.
Foydalanilgan adabiyotlar
Bompa, T. O., Buzzichelli, C. (2019). Mashg‘ulotlarni davrlashtirish: nazariya va tayyorgarlik metodikasi. Human Kinetics nashriyoti.
Delecluse, C. (1997). Kuch mashg‘ulotlarining sprint yugurish natijalariga ta’siri: zamonaviy qarashlar va amaliy tavsiyalar. Sports Medicine, 24, 147–156.
Linthorne, N. P., Guzman, M. S., Bridgett, L. A. (2005). Uzunlikka sakrashda depsinish burchagining optimal ko‘rsatkichlari. Journal of Sports Sciences, 23, 703–712.
Ngetich, E. D. K., Rintaugu, E. G. (2013). Uzunlikka sakrash natijalarini bashoratlashda jismoniy tayyorgarlik komponentlarining ahamiyati. International Journal of Current Research, 5(1), 17–21.
Usmonxodjaev, T. S., Arzumanov, S. G. (2015). Jismoniy tarbiya. 5–6-sinf o‘quvchilari uchun o‘quv qo‘llanma (qayta ishlangan 3-nashr). Toshkent.
Zatsiorskiy, V. M., Kraemer, W. J. (2006). Kuch tayyorgarligining ilmiy va amaliy asoslari. Human Kinetics nashriyoti.
