Bolalarda funksional qabziyat rivojlanishida ovqatlanish va turmush tarzining o‘rni
Kalit so'zlar:
funksional qabziyat, bolalar, etiologiya, tashxis, davolash usullari, turmush tarzi , kamharakatlikAnnotatsiya
Funksional qabziyat kichik yoshdagi bolalar orasida keng tarqalgan me’da-ichak muammolaridan biri bo‘lib, asosan noto‘g‘ri ovqatlanish odatlari va nofaol turmush tarzi oqibatida kelib chiqadi. Ratsionda meva, sabzavot va yormalar tarkibidagi kletchatka hamda tolali mahsulotlarning kamligi najas hajmining qisqarishiga va ichak peristaltikasining sekinlashishiga olib keladi. Shuningdek, kunlik suyuqlik (suv) iste’molining yetarsizligi va fast-food hamda quruq taomlarni ko‘p iste’mol qilish hazm qilish jarayonini murakkablashtirib, axlatning qattiqlashishini keltirib chiqaradi.
Foydalanilgan adabiyotlar
1. Azizov, B. A., & Rahimov, Sh. M. (2021). Bolalar gastroenterologiyasi va nutrisiologiyasi. Toshkent: "O‘zbekiston faylasuflari milliy jamiyati" nashriyoti.
2. Karimov, U. K. (2020). Pediatriyada ichak kasalliklari va funksional buzilishlar. Toshkent: "Ibn Sino" nashriyoti.
3. Shamsiyev, A. M., & Zayniyev, A. K. (2019). Bolalar xirurgiyasi va gastroenterologiyasi. Samarqand: "SamDU" nashriyoti.
4. Ahmedova, D. I. (2022). Pediatriya: darslik. Toshkent: "Yangi asr avlodi".
5. Hyams, J. S., Di Lorenzo, C., Saps, M., Shulman, R. J., Staiano, A., & van Tilburg, M. (2016). Functional Disorders: Children and Adolescents. Gastroenterology, 150(6), 1456 1468.
6. Tabbers, M. M., DiLorenzo, C., Berger, M. Y., Faure, C., Langendam, M. W., Nurko, S., ... & Benninga, M. A. (2014). Evaluation and treatment of functional constipation in infants and children: evidence-based recommendations from ESPGHAN and NASPGHAN. Journal
of Pediatric Gastroenterology and Nutrition, 58(2), 258–274.
7. Zeevenhooven, J., Koppen, I. J., & Benninga, M. A. (2017). The new Rome IV criteria for functional gastrointestinal disorders in infants and toddlers. Pediatric Gastroenterology, Hepatology & Nutrition, 20(1), 1–13.
8. Koppen, I. J., Vriesman, M. H., & Benninga, M. A. (2018). Management of functional constipation in children: progress in personalized medicine. Expert Review of Gastroenterology & Hepatology, 12(10), 947–955.
9. Rajindrajith, S., & Devanarayana, N. M. (2011). Constipation in children: novel insights into epidemiology, pathophysiology and management. Journal of Neurogastroenterology and Motility, 17(1), 35.